Endüstri Mühendisliği Üzerine Röportaj

Endüstri Mühendisliği öğrenimine devam eden Murat Bilginer kardeşimizle Endüstri Mühendisliği üzerine yaptığım samimi söyleşiyi sizlerle de paylaşmak istedim. Bu söyleşi beni daha yakından tanıma fırsatı verirken, mesleğime bakış açımı ve bazı önemli tavsiyeleri de içermektedir. Keyifli okumalar.

Murat Bilginer: İlk sorumu değiştirmiyorum sizi daha iyi tanıyabilmemiz için bizlere Kamil Bayar kimdir bahsedebilir misiniz?

Kamil Bayar: 1980’lerin başında Aksaray’ın bir köyünde 6 çocuklu bir ailenin en küçük çocuğu olarak dünyaya geldim. İlkokul üçten sonra İstanbul’da eğitim hayatıma devam ettim. Üniversitede İngilizce endüstri mühendisli bölümünü, yüksek lisansımda işletme yöneticiliği (mba) eğitimini aldım. Halen yine işletme alanın bir dalı olan yönetim organizasyon bölümünde doktora öğrenimine devam etmekteyim. Evliyim. Eşim de diş hekimi, ağız ve çene cerrahisi uzmanıdır.

ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ

Murat Bilginer: Her endüstri mühendisine sorduğum gibi size de sormak istiyorum. Sizin  Endüstri Mühendisi ve Endüstri Mühendisliği tanımınız nedir, kısaca anlatabilir misiniz?

Kamil Bayar: Sözlük anlamından hareket edersek ortalama bir vatandaş endüstri mühendisliği tanımından genelde çok şey anlamaz. Şuan bizlerinde bir çırpıda bu tanımı yapması oldukça zor. Ama ben mesleğimizi basit anlamıyla; şirketlerde, kamu veya özel kuruluşlarda veya özel yaşantısında, kaynaklarını verimli kullanarak “hep daha iyisini” yapmak için uğraşan meslek erbapları diye tanımlıyorum. Endüstri mühendisliği mesleğini bir meslek olmaktan daha çok, her yerde işe yarayacak bir bakış açısı olarak tanımlıyorum.

Murat Bilginer: Bu sorumuz swot analizimiz olsun. Bir endüstri mühendisi olarak kendinizde yeterli gördüğünüz ve eksik bulduğunuz özellikleriniz neler? Eksik bulduğunuz kısmı biraz daha açacak olursam endüstri mühendisliği ile bağdaştıramadığınız bir özelliğiniz var mı?

Kamil Bayar: Mükemmel insan yoktur, herkesin bazı yönleri güçlüyken bazı alanları ise geliştirilme açık olabilir. Herkes gibi elbette benim de güçlü ve zayıf yönlerim mevcut. Önemli olan bu yönleri samimi bir şekilde tespit etmek ve onlara yatırım yapmaktır. Yapılan analizlere ve aldığım geri bildirimlere göre, insan ilişkilerinde, iletişimde, analitik düşünme konularında iyi olduğum vurgulanıyor. Bunlara ek olarak koçluk ve liderlik becerilerinin bulunduğu ve uzun vadeli bir bakış açısına sahip olduğumu da söylerler. Mühendisliğin doğasında detaycılık ve mükemmeliyetçilik vardır. Yöneticilik pozisyonlarına doğru ilerledikçe bu özellikler maalesef başınıza bela olabiliyor. Benim de iş hayatımın ilk dönemlerinde çok detaycı olduğum yönünde bir algı vardı ama bunu zamanla yönetebilmeyi öğrendim ve şuan detaycılığımı yönetebiliyorum.

Murat Bilginer: Eksik bulduğunuz bu yönler iş hayatınızda ne gibi sorunlar açtı başınıza ve aşmak için nasıl bir yol izlediniz birkaç örnek verebilir misiniz?

 

Kamil Bayar: Mesleğimizin özelliğinden ve mühendislik eğitiminden de kaynaklı bende de gelişmiş olan mükemmeliyetçilik özelliğimin bazen sorun çıkardığını hatırlıyorum. Bu özellik genelde en iyisi olması gerektiğinden hareketle karar almamı geciktirebiliyordu. Hani bir söz vardır; “akıllı düşünürken deli çoktan dereyi geçer” diye. İşte mükemmeliyetçilikte bazen bizi bu deyimde olduğu gibi yavaşlatabiliyor.

Murat Bilginer: Bizlerde endüstri mühendisliği bölümü bitince CEO olacağımızı sanıyorduk. Bu yolu ve bizi bekleyen zorlukları anlatabilir misiniz? Çünkü şu anda çoğu yeni başlayan endüstri mühendisi adayı kardeşlerimiz biter bitmez firmanın başına CEO olarak geçebileceklerini düşünüyorlar. Anlatıldığı kadar kolay mı?

Kamil Bayar: Her ne kadar ceo olarak başlamak olmasa da en az müdür olarak başlamak istedikleri bilinen bir gerçek. Bu arada sadece endüstri mühendisliğine özel bir durum değil, birçok alandan yeni mezun arkadaşımız için de geçerli bu düşündüklerim. Şunu açıkça söylemeliyim ki, hiç bir şirket yeni mezun yani tecrübesiz bir arkadaşımızı yönetici görevine almaz, eğer alanlar var ise de gitmeyin derim. Yöneticilik işi bir bakıma usta çırak işidir. Yani iyi bir usta olmak için önce tecrübeli bir ustanın yanında belirli bir süre çıraklık yapmalı, hatalar yapmalı ve deneme yanılma imkânları bulmalıdır. Daha iyi anlamak için şu sorumun cevabını kendinize verin yeter; Şık olmanız gereken bir seramonide kendinize iki beden büyük gelen bir gömlek giymek ister miydiniz?

Murat Bilginer: Endüstri Mühendisliğinin geleceği ile ilgili düşünceleriniz nelerdir? 5 yıl öncesine göre daha bilinir bir meslek haline geldi mi sizce de?

Kamil Bayar: Aslında dünyada bilinen bir meslekti, ülkemizde son dönemde daha çok bilinmeye başlandı diye belirtmiş olayım. Bu bilinirlik diğer meslek dallarında da olduğu gibi, gelişen teknolojilerin ve iletişim araçlarının çoğalmasının etkisi fazla. Bence dünyadaki kaynaklar her geçen gün gittikçe azalıyor. Kaynakları en etkin ve verimli kullanma konusunda uzman olan endüstri mühendislerine olan ihtiyaç giderek artacak. Ama şu da unutulmamalı ki, bu alanda eğitim alan kişi sayısı da aratacak ve kişiler arası rekabette kıran kırana olacak.

Murat Bilginer: Biraz da kendi soru stilimden uzaklaşıp okuyacak arkadaşların pek çoğunu memnun edecek bir soru sorayım. Gelecekte hangi Endüstri Mühendisliği dalının önünü daha açık görüyorsunuz? Daha çok para kazanmak isteyen arkadaşlar hangi tarafa yönelmeliler?

Kamil Bayar: Kesinlikle paraya odaklanılmamalı. Odaklanacağınız konu, sevdiğiniz iş ve alan olmalıdır. Eğer siz işinizi severek yapıyorsanız hayalinizdeki parayı kazanmak en kolay detaydır. Bu sorunun cevabı çok uzun ama ben yakın gelecekte veri yönetiminin, akıllı cihaz teknolojilerinin, enerji ve kaynak verimliliğinin, yatırım verimliliğinin çok önemli konular olacağını düşünüyorum. Bunlara ek olarak tedarik zinciri yönetimi, insan kaynakları alanında yetenek yönetimi, performans sistemleri gibi alanlarında da popüler olacağını düşünüyorum.

İŞE ALIM, MÜLAKAT

Murat Bilginer: Bir firmanın insan kaynakları müdürü olsaydınız nasıl bir Endüstri Mühendisini işe alırdınız?

Kamil Bayar: Her ne kadar iş ilanlarını veya ön mülakatları insan kaynakları yapsa da işe alınmaya ilişkin nihai kararı veren ilgili birimin yöneticisi olduğunu belirtmek isterim. Bir endüstri mühendisi adayında; kendisini gerek genel kültür gerekse mesleki olarak iyi yetiştirmiş olmasını, sorumluluk sahibi, olaylara tek bir çerçeveden değil, farklı boyutlardan bakmasını beklerim. Özellikle öz farkındalığının olmasını ve öğrendiği ile yetinmeyip kendisini sürekli geliştirmesini beklerim.

Murat Bilginer: İşe alınmamak için neden çok ama ne kadar iyi özelliği olursa olsun, şöyle bir özelliği olan kişiyi işe asla almazdım dediğiniz kişinin o özelliği nedir ve neden bu özellikten dolayı işe almazdınız?

Kamil Bayar: Bana çok kızıyorlar ama yine de ben bu tezimi savunmaya devam ediyorum. Özellikle okul ve akademik hayatında başarılar elde etmiş, çok iyi okullarda eğitim almış, zeka seviyesi olarak akranlarından daha üstün olduğu belli olan bazı genç arkadaşlarımızın bu yeteneğin iş hayatında da geçerli olduğunu zannetmesi ve buna göre davranışlar sergilemesi bence çok büyük bir yanılgı. Bence akademik başarılarla donanmış olmak kişiyi iş hayatında da başarılı olma garantisi vermez, aksine çoğu zaman uyum sorunu yaşatması nedeniyle bu donanımlar başarısızlık bile getirebilir. Bazı mülakatlarda bu tarz arkadaşlarla karşılaştığımı hatırlıyorum. Sonuç mu? Zannediyorum iş aramaya devam ediyorlar…

Murat Bilginer: Ben, bir firma için geleceği yönelik stratejik planlama yapabilmek için konjonktürün iyi bilinmesi gerektiğini ve buna bağlı geleceğe yönelik doğru tahminler yapabilmenin önemli olduğunu düşünüyorum. Ama bırakın konjonktürü bilmeyi gündemi takip etmeyen mühendis adayları var siz bu durumu nasıl yorumluyorsunuz? İşe alımda böyle kriterleriniz, belirleyici sorularınız olur mu?

Kamil Bayar: Bu biraz hedefle ilgili. Kişi mezun olduktan sonra bir yere girip, çok fazla beklenti içerisinde olmadan oradan emekli olmayı düşünüyorsa ve arkasından gelen genç mühendislerin onun üzerine basarak geçmesine razı olmayı göze alıyorsa çok şey takip etmesine gerek yok, verilen işi yapsın yeter. Ama hedefleri büyükse ve kısa süre içinde önemli başarılar elde etmek, bir şeyler başarmak istiyorsa benim tanımımla “tüm radarlarını” acilen açmak zorundadır. İşe alımlarda genelde bu konuya çok dikkat edilir. Özellikle öğrencilik dönemini nasıl geçirdiği, firma veya sektör hakkında neler bildiği çoğu zaman soruluyor. Bu sorunun temelinde işte bu radarın çalışıp çalışmadığını test etmektir.

YAZILIM

Murat Bilginer: Yazılım sizin için ne ifade ediyor?

Kamil Bayar: Bence yazılım, işlerimizi kolaylaştıran, kaynakları daha etkin kullanmayı sağlatan bir araç. Çok iyi veya çok pahalı yazılımlara sahip olmak çok fazla önemli değil, önemli olan işe uygunluğu ve işleri ne derece kolaylaştırdığıdır.

Murat Bilginer: Peki, endüstri mühendisliği içinde yazılımın yerini nerede görüyorsunuz? Bizlere bu anlamda tavsiyeleriniz neler olur?

Kamil Bayar: Yazılım alanında kariyer hedefiniz yoksa yani kodlarını siz hazırlamayacaksanız yazılımın hayati bir öneme sahip olduğunu düşünmüyorum. Endüstri Mühendisliği adaylarına, okulda öğretilen seçilmiş yazılımlara yazılım projelerinde başarılı işler çıkarabilmeleri açısından birçok detayına ve temel çalışma prensiplerine hâkim olmalarını öneririm. Bununla birlikte diğer yazılımlarla güçlü ve zayıf yanlarını da sorgulamalarını ve olaya sadece bir boyuttan değil, tüm şirketi ilgilendiren farklı boyutlardan bakmayı öğrenmelerini de öneririm. Endüstri mühendisleri yazılımın kodlarını oluşturmaktan ziyade genelde işin analiz ve kullanıma uygunluk tarafında yer alırlar. Yani, yazılımcı ile kullanıcı arasında köprü görevi üstlenirler.

Murat Bilginer: Kesinlikle şu bilgisayar programlarını öğrenmeden mezun olmayın dediğiniz, endüstri mühendisleri için olmazsa olmaz diye nitelediğiniz programlar neler?

Kamil Bayar: Kim ne derse desin iş dünyasının vazgeçilmez yazılımı exceldir. Çok iyi seviyede Excel kullanımını şiddetle tavsiye ederim. Bunun haricinde bilinse iyi olur diyeceğim yazılımlar/programlar: SPSS, SQL veya en az bir veri tabanı programı. Tabi üretim alanında ilerlemek isteyenler için en az bir çizim programı öğrenmelerini de tavsiye ederim ERP sorusu aklınıza gelebilir. Onu endişe etmeyin, gittiğiniz şirkette kısa süre içerisinde öğrenirsiniz.

KİŞİSEL

Murat Bilginer: Bir Holdingde yöneticilik yapıyorsunuz. Bu nasıl bir duygu, üzerinizde oluşturduğu ve sadece sizin hissedip anlayabildiğiniz ne gibi yükümlülükleri ve baskıları var?

Kamil Bayar: Yöneticilikten bahsediyorsak bununla birlikte artmış sorumluluk, insanlarla olumlu veya olumsuz ilişkiler ve alınması gereken zor kararlar sizi bekliyor demektir. Sorumluluklar daha fazla olduğu için sürekli bir yoğunlukla karşı karşıyayız. Bu koşuşturmaca içerisinde aramam gereken bazı arkadaşları mı dahi aramakta geciktiğimi hissediyorum. Tabi iş sadece iş yerinde bitmiyor, gelişen teknolojilerle işi eve de götürmek durumunda kalabiliyoruz. Duygu açısından bakarsak; ben insanlarla birlikte olmayı, konuşmayı, karar almayı sevdiğim için ben çok mutluyum ama nereden yönetici oldum diyen arkadaşları da var diyebilirim.

Murat Bilginer:  Bunlarla başa çıkmak için neler yaparsınız?

Kamil Bayar: Mümkün olduğunca zamanımı ve ekibimdeki arkadaşlarımın da zamanını planlamasını önemserim. Benim için bir işi yapmayı atlamak, yoğunluktan dolayı unutmak diye bir gerekçe yoktur. İşleri öncelik sırasına koyarak bir bir tamamlanması için emek sarf ederim, anlayacağınız sıkı takip ederim. Konu ne olursa olsun hep bir denge unsuru arar ve bulurum.

Murat Bilginer: Kendinizi yönetici olarak mı adlandırırsınız lider olarak mı neden?

Kamil Bayar: Bu konu yıllardır tartışılır. Bence liderlik kendisine has özellikleri olan bir davranış biçimi. Her yönetici liderlik özelliklerini taşımalı fakat her lider yönetici olmak zorunda değildir. Etrafınıza baktığınızda yönetici olmayan ama kitleleri arkasından sürükleyen insanların olduğunu görebilirsiniz, işte onlar liderlerdir. Ama yönetim işiyle uğraşan birisi sadece liderlik yapması yetmez, yönetim fonksiyonlarını da iyi bilmeli ve uygulamalıdır. Ben mi? Ben kendimi, bazı durumlarda liderlik özellikleri gösteren profesyonel bir yönetici olarak tanımlıyorum.

Murat Bilginer: Endüstri Mühendisliği günlük yaşantınızı nasıl etkiliyor. Normal yaşantınızda bu disiplin ile hallettiğiniz sorunlar ve çözümleri varsa bahsedebilir misiniz?

Kamil Bayar: Kesinlikle günlük yaşantıma etkileri var, Özellikle karar alırken minimum maliyetle maksimum fayda elde etmeye bakıyorum. Bir yere giderken en kısa yolu tercih ediyor, yaptığım işlerde genelde verimlilik çerçevesinden bakıyorum. Bunun çok örneği var ama örneğin; bir cep telefonu alırken sunulan özelliklerle ödediğim parayı kıyaslarım. Eğer bu cihazda kullanmayacağım bazı özelliklere dayanarak fiyat yüksekse, kaynağımı yani paramı verimli kullanmak adına en ileri değil, orta halli teknolojik özelliklere sahip bir cihaz seçimi yaparım.

Murat Bilginer: Bizlere mühendislikle ilgili konudan bağımsız doğaçlama önemli gördüğünüz birkaç tavsiyede bulunur musunuz?

Kamil Bayar: İnsan ilişkileriniz çok iyi olmalı. Hangi işi yaparsanız yapın işin içerisinde hep insan vardır. İnsanı anlamaya, empati kurmaya, psikolojilerini yorumlamaya da vakit ayırın derim. Buna ek olarak iş bulabilmek, kariyerinizde sorunsuz ilerleyebilmek için mümkün olduğunca çok kişi tanımaya, onlarla iletişimde olmaya özen gösterin.

Murat Bilginer: Biraz da özel hayatınız diyelim. Özel hayatında nasıl biridir Kamil Bayar neler yapar nelerden hoşlanır?

Kamil Bayar: Öğrenmek, insan tanımak, yeni bir şeyler duymak benim için heyecan verici aktivitelerdir. Amatör olarak fotoğraf çekmek, yöresel lezzetleri tatmak benim hobilerim arasındadır. Son dönemlerde hayatıma giren sosyal medya araçlarında mümkün olduğunca paylaşımlar yaparak tanımadığım insanlara da ulaşmaya çalışırım.

Murat Bilginer: Başarı odaklı mısınızdır yoksa çaba odaklı mı? Neden?

Kamil Bayar: Aslında sonuç odaklıyımdır. Yani, bir şeyi başarmak istiyorsam kararlar alır ve ona yaklaşmayı önemserim. Tabi bunları yaparken çabalamak, elimden geldiğinin en iyisini yapmak genel bir düsturumdur. Başarı ise biraz geniş bir kavram, kime, neye ve hangi hedefe göre başarılı olduğumuz değişkenlik gösterir.

Murat Bilginer:  Ne tür kitaplar okumayı seversiniz tavsiyeleriniz olur mu bizlere?

Kamil Bayar: İş kitapları popüler kitaplarımdır. Ama son dönemde psikoloji, toplum bilimi, siyaset gibi içeriklere sahip kitaplara da vakit ayırmaya çalışıyorum.

Murat Bilginer:  Son olarak söylemek istediğiniz bir şey var mı?

Kamil Bayar: Biliyorum hepiniz bir şeyleri başarmak istiyor ve alanında önde gelen insanlardan birisi olmak istiyorsunuz. Ama gerçekten başarılı olmak istiyorsanız yapmanız gerekenler çok basit: Sürekli kendinizi geliştirmek, bir konuda çok şey, çok konuda bir şeyler bilmek, sabırlı olmak ve elinizden geleni yaptıktan sonra geri kalanı yaratana bırakmak. Hepsi bu!

Sağlıcakla.

  • Posted by kamilbayar
  • 0 Comments
  • 0 likes
Tags: Endüstri Mühendisi, endüstri mühendisi ne iş yapar, endüstri mühendislerine tasiyeler, endüstri mühendisliği, endüstri mühendisliği nasıl meslek, iyi bir endüstri mühendisi, yönetici

0 Comments

Leave Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *